First impressions of South Africa
Last week &samhoud visited Johannesburg and Soweto. You have been able to read about our experiences. Here is the first result of the work our cameracrew did. Enjoy the first impressions of South Africa:
South Africa – In connection we trust
On Tuesday afternoon, the 26th of January 2010, a big gathering takes place on a football field in Soweto. On the pitch the final of a Dreamfields football tournament has just ended. The winning team is about to collect their prize. Salem Samhoud takes the microphone: ‘Dear children, Thank you very much for sharing this day with us. I just have a short message for you. Over the years I have become pretty successful by following a clear vision, discipline and by working hard. I believe in a brighter future for everyone. I strive after that. I wish you all a lot of success and happiness as well. And to achieve that please cherish your dreams, be disciplined and keep your feet firmly on the ground.’
After these words the winning team steps forward. But looking at the big group of spectators around them, it becomes clear that this whole crowd is a winning team. Today.
Progress High School is part of this winning team. There, children and teachers opened their hearts and minds for more education and sports. The teachers also expressed their dreams and vision in paintings, which added up to a beautiful dreamwall in the school.
The Ipelegeng Community Center is part of this winning team. The future for them has become more colourful because of a fresh lick of paint on the walls. These new walls symbolise the beginning of a more independent future for the community center that is now ready to welcome the visitors of the 2010 World Football Championship.
John Perlman’s organization Dreamfields is part of this winning team. John organized a tournament for children of 8 primary schools from Pimville, Soweto.
Matchboxology is part of this winning team. They contributed their knowledge and experience on business in South Africa. Furthermore they invited several famous ex-professional football players who work now in a programme called ‘Footballers 4 Life’ that aims at instructing children to resist the negative influences in South African society.
Meropa is part of this winning team. Their help in matters of public relations contributed to the awareness of this event.
Phaphama is part of this winning team. Their organization helped us to connect to the community of Pimville, Soweto. Phaphama taught us a lot about the South African spirit. And they organized our ‘homestays’.
The homestay families are part of this winning team. Not only did they invite us in their homes, they also fed us and shared their thoughts with us. And they offered us a place to sleep. This afternoon, on the playing fields, they cook meals for everybody.
And then &samhoud is part of this winning team. This trip back to the roots of our company was also a journey to our own personal roots. Consciousness, connection, knowledge, ratio and emotion go hand in hand and it forms us once more.
If this winning team today provides everybody with only a little bit of hope, than undoubtedly there will be a winning team tomorrow and the day after tomorrow. That’s what South Africa needs and what this country deserves, being a connected winning team.
South Africa: about aids and societal trust
In South Africa, each day 1,000 people die of Aids and 1,900 people are infected with HIV. That is what Hugo Tempelman tells us. Hugo is a doctor who moved to South Africa in 1990. An interesting detail is that Salem and Hugo were classmates back in secondary school. Hugo runs an Aids clinic with 290 employees. Working with patients is his contribution to a better society. His message is: to build a country you must look at the children and focus on two topics: their health and their education.
In Hugo’s opinion each patient is a failure and every dead patient is unnecessary. He explains: ‘If you’re tested negative, you don’t have a ticket for tomorrow, only knowledge about the past. If you’re tested positive, than you do have a ticket for tomorrow. Only it’s not such a good one. However, you can be treated. That means taking medicine for the rest of your life, day in and day out. Then HIV is stabilized. It sounds like music, but the problem is lack of discipline to stick to the treatment. Besides people often live too far away from the clinic to attend an appointment. He concluded that 20 kilometres is the maximum radius for a successful treatment.
Hugo’s specialty is to reach people with his Rural Advancement Programme. He has built his own logistics. By doing so he has even improved parts of the existing system in South Africa so that the government decided to use his method. He is pretty successful. But the problem is so huge. In South Africa, 1 out of 5 is infected with HIV. In his clinic 70% of the patients are tested positive. 1 out of 4 pregnant women he sees, have Aids. The stories are heartbreaking.
Because of diseases like Aids the average age in South Africa has dropped from 68 to 37. One wonders what this demographical shift does to a country. Of course you need children to build a country, but you also need a strong middle aged group to guide a country. Unfortunately the government in South Africa who decides about national Aids policy, lacks specialists who can design a good programme. Former prime minister Mbeke denied the Aids problem entirely. He declared that there was no relation between HIV and Aids. That lead to a fall back in governmental aids policy.
Besides demography, there is another theme that must have it’s effect on South African society. So many people are infected. The chance to come across HIV is big. People keep on sleeping with each other unprotected, knowing that they are taking a life threatening risk.
What effect does this all have on trust. Both individual trust and societal trust. Trust is a basic need to build a country.
Compared to the problems that South Africa faces, the problems in Holland are marginal. Let us not lose our own trust and let us connect to other countries, them we van help each other.
Zuid-Afrika 4: Apartheid
De eerste dag van onze reis naar Zuid-Afrika heeft geleid tot veel reflectie. Het programma is zo vol met indrukken en ontmoetingen dat je niet veel tijd hebt om ze te verwerken.
We begonnen de dag met een bezoek aan het Apartheidmuseum, in Johannesburg. De wetten die Apartheid bezegelden hangen op een grote muur onder elkaar. Een lange lijst is het. Het is dankzij die verankering in de wet dat Apartheid zo lang heeft kunnen bestaan.
Het einde van Apartheid ging gepaard met veel geweld en bloedvergieten. De hevigheid van de doorbraak naar een democratisch bestel met gelijke rechten voor iedereen wordt misschien wel het meest intens gevisualiseerd door de honderdduizenden zwarte Zuidafrikanen die oprukken door de straten. Een deinende massa van mensen die springend en stampvoetend door de straten golft. Ze dansen de toyi toyi, een van oorsprong Zimbabweaanse dans en als je dit ziet dan weet je: hier is geen ontkomen aan.
Het einde van dit verhaal is de historische vrijlating van Nelson Mandela. Denk je. Want tussen zijn vrijlating in 1990 en de uiteindelijk afschaffing van Apartheid in 1994 vielen er meer slachtoffers dan in de periode daarvoor. Het was de periode van zware onderhandelingen over de grondwet en de gelijke rechten.
Nelson Mandela zat 27 jaar lang in de gevangenis. Daarnaast voelt het alsof deze hele samenleving tussen 1948 en 1994 gegijzeld is geweest. Tussen 1994, toen het systeem werd afgeschaft en plaatsmaakte voor een democratie met de gevleugelde woorden ‘one man, one voice’, en nu liggen slechts 16 jaar. Dit land ontwikkelt zich, krabbelt op en wij kunnen nu als ‘blanke’ Nederlanders wandelen en fietsen door Soweto. Weliswaar onder begeleiding, maar toch. We zijn meer dan welkom.
Het zien van het enorme billboard met daarop de tekst ‘Together we build a brighter future’ maakt je klein en stil als je weet wat zich hier heeft afgespeeld. En tegelijkertijd besef je dat deze boodschap zo belangrijk is.
Zuid-Afrika 3: Together we build a brighter future
Nu we naar Zuid-Afrika gaan met alle medewerkers van &samhoud komen er twee soorten tijdbeleving samen: de lineaire tijdbeleving en de circulaire tijdbeleving.
In Nederland kennen wij voornamelijk de lineaire tijdbeleving: tijd is een lijn, een voortschrijdend continuüm waarbij de ene gebeurtenis volgt op de andere. Het lineaire denken plaatst ons in het ‘hier en nu’, tussen onze herinneringen uit het verleden en onze verwachtingen voor de toekomst. Tijd wordt rationeel benaderd.
De Zuidafrikaanse tijdbeleving is circulair: tijd doorloopt een cyclus en komt na verloop van tijd weer terug op hetzelfde punt. Deze tijdbeleving hangt meer samen met de natuur: dag en nacht, de vier seizoenen, eb en vloed, tijd om te eten, tijd om te slapen, generaties mensen. Circulaire tijdbeleving is meer spiritueel van aard.
Alleen al het nadenken over verschillende manieren van tijdbeleving is interessant.
Voor mij betekent deze reis naar Zuid-Afrika dat die twee tijdbelevingen samenkomen, niet alleen geografisch maar ook in het licht van ons bedrijf: &samhoud.
Het beste zie je dat ze samenkomen in ons hoger doel: ‘Together we build a brighter future. We achieve breakthroughs by inspiring and connecting people.’ Daarin komt spiritualiteit en rationaliteit samen. Het eerste deel van het hoger doel komt letterlijk uit Afrika, het tweede deel komt van Harvard Business School.
Vorig jaar bezochten we Harvard Business School en verdiepten we ons eens te meer in de de Value Profit Chain, een bedrijfsfilosofie die de waardeketen beschrijft, van medewerkerswaarde naar klantwaarde naar financiële waarde. Financiële waarde vloeit voor een belangrijk deel weer terug naar medewerkers opdat zij nog meer waarde kunnen ontwikkelen voor hun klanten.
Dit jaar gaan we naar Zuid-Afrika, waar ik 20 jaar geleden in mijn eentje was en een billboard zag met de tekst: ‘Together we build a brighter future.’ Alle kleuren mensen waren vertegenwoordigd op dat billboard. Om tussen de armoede en het geweld, dat in die tijd heftig was in Soweto, plotseling zo’n mooie boodschap te zien was voor mij een spiritueel moment. Ik zag ook direct dat dit mijn hoger doel moest zijn.
Nu, 20 jaar later, weet ik niet hoe snel ik in Zuid-Afrika moet komen. Ik ben zo ontzettend benieuwd, want vandaag heeft &samhoud zelf een billboard laten plaatsen, daar in Soweto. Op dat billboard alle kleuren mensen en de tekst: ‘Together we build a brighter future.’
De tijd is verstreken en de cirkel is weer rond. In de tussenliggende jaren heeft de lineaire tijdbeleving ons bureau veel voorspoed gebracht. Zoveel dat we nu met 110 mensen dit voor &samhoud historische moment gaan meemaken.
Verleden, heden en toekomst komen hier bij elkaar.
Zuid-Afrika 2: Verantwoordelijkheid nemen
Naar Zuid-Afrika gaan is natuurlijk fantastisch, maar ik vind het ook best spannend. We gaan met maar liefst 110 mensen en ik wil niet dat iemand ook maar iets overkomt. In Zuid-Afrika heerst nou eenmaal veel armoede en het kan dus gevaarlijk zijn, zeker voor blanke buitenlanders die op de verkeerde plek belanden.
Onder mijn collega’s is ook mijn zoon Jip. Daarnaast gaat ook mijn vrouw Marian mee op deze trip. Dat maakt die spanning dus nog een stukje persoonlijker.
Ik zou dan ook best bang kunnen worden. Het bijzondere aan angst is dat het je helemaal kan grijpen. Bang worden is zelfs heel erg gemakkelijk. Het is veel moeilijker om angst te weerstaan en je er niet door te laten leiden. Die inspanning levert vaak veel op: aan de rand van de afgrond groeien de mooiste bloemen.
Op zich kan ik heel goed omgaan met verantwoordelijkheid, maar dan in relatie tot de grote mate van vrijheid die ik tegelijkertijd heb. In Zuid-Afrika heb ik echter niet te maken met vrijheid maar met beperking. Ik moet me dus dwingen om voorzichtig te zijn, ook voor alle mensen om me heen. De veiligheid van onze mensen is daarom flink gezekerd. Continu zullen we mensen in onze buurt hebben die een oogje in het zeil houden.
Een andere verantwoordelijkheid is die van geld. Geld betekent vrijheid, maar betekent ook verantwoordelijkheid. Ofwel, hoe verantwoord ga je om met geld? Ik vroeg laatst aan iemand: ‘Als je nu 5000 euro zou kunnen uitgeven aan iets goeds, waar zou je het dan aan uitgeven?’
Die vraag raakte een collega van me, Henk, en hij ondernam actie. Hij maakte een videofilmpje waarin hij iedereen binnen &samhoud oproept om geld te doneren waarmee we benodigdheden kunnen kopen voor een school in Soweto. Privé heeft Henk de nodige zorgen. Vanwege de crisis raakt hij zijn te koop staande huis maar moeilijk kwijt. Toch nam hij dit initiatief.
Henk laat zien dat je helden hebt op alle niveaus. En dat een heldendaad kan samengaan met verantwoordelijkheidsgevoel. In het filmpje zegt hij erover: ‘Mijn moeder leerde me altijd om oog te hebben voor mensen die het minder hebben. Die moet je helpen.’
Ik zou iedereen willen oproepen actie te ondernemen. Word een held, niet roekeloos maar met verantwoordelijkheidsgevoel en compassie. Dan realiseer je doorbraken, ook in Zuid-Afrika.
Verbinding met Zuid-Afrika
Aanstaande zaterdag 23 januari 2010 vertrekken we met alle medewerkers van &samhoud voor een inspirerende reis naar Zuid-Afrika. De komende week zal ik via deze blog mijn ervaringen delen.
Ik verheug me enorm op deze reis. Alleen al de wetenschap dat ik naar Johannesburg ga doet me nadenken over de betekenis van ‘Together we build a brighter future.’ 20 jaar geleden was ik daar, in Soweto, in mijn eentje. En daar stond dat billboard met deze tekst erop. Het werd een vast onderdeel van mijn hoger doel en dat van &samhoud. Na al die jaren ga ik nu terug, niet in mijn eentje maar met alle medewerkers van &samhoud: 110 mensen.
Als je naar Zuid-Afrika gaat dan denk je vanzelfsprekend na over de raciale verschillen in dat land. De geschiedenis van Zuid-Afrika geeft daar alle aanleiding toe, maar ook de hedendaagse situatie. De afschaffing van de apartheid in 1994 leidde tot een overheidsbeleid van positieve discriminatie: Black Economic Empowerment (BEE). Deze BEE houdt in dat door blanken gerunde organisaties verplicht zijn om zwarte Zuid-Afrikanen een grotere rol te geven. In 2007 nog werd deze overheidsmaatregel uitgebreid. Wat betekent dit allemaal voor het sentiment in Zuid-Afrika?
Dat is een van de dingen die ik de komende dagen wil onderzoeken: het sentiment onder de mensen. Blank en zwart kunnen beide claimen dat ze slachtoffer zijn van discriminatie. Ze kunnen beide vervallen in een vorm van cynisme die hen neerwaarts duwt. Wat ook kan gebeuren is dat ze die slachtofferrol juist van zich af schudden en uitgaan van zelfvertrouwen en zelfredzaamheid. Dat leidt tot optimisme en verbinding. En over verbinding gesproken, Zuid-Afrika scoorde het hoogst in het vorig jaar gehouden wereldwijde verbindingsonderzoek van &Intoconnection. En dat in een land dat nog steeds extreme armoede kent.
Ook in Nederland zijn groepen die soms terecht kunnen zeggen dat ze worden gediscrimineerd of dat ze minder kansen hebben dan anderen. En toch, ook voor hen geldt dat ze met een slachtofferrol en cynisme helemaal niets oplossen. Een zekere mate van zelfredzaamheid en zelfvertrouwen mag je ook hier van mensen verwachten. We moeten het tenslotte samen doen: Together we build a brighter future.
